Диққат! Веб-сайт тест режимида ишламоқда

Глобал савдода логистика харажатлари: нархлар, рақобат ва транспорт йўлаклари барқарорлиги

12 Октябрь 2026 11:00 7245 Чоп этиш

2026 йилда геосиёсий кескинликлар ва Ҳурмуз бўғозидаги узилишлар денгиз ташувлари, суғурта ҳамда риск харажатларини ошириб, глобал савдо учун логистиканинг стратегик аҳамиятини янада кучайтирмоқда. UNCTAD маълумотларига кўра, жаҳон товар савдоси ўсиши 2025 йилдаги 4,7 фоиздан 2026 йилда 1,5–2,5 фоизгача секинлашиши кутилмоқда.

OECD ҳисоб-китобларига кўра, халқаро транспорт ва суғурта харажатларининг глобал ўртача CIF/FOB маржаси 1995–2024 йилларда 4,8 фоизни, пандемия даврида эса 5,4 фоизни ташкил этган. Логистика харажатларининг ўзгариши импорт ва истеъмол нархларига таъсир қилади, бироқ харажатларнинг 20 фоизга ошиши якуний нарх ҳам шунчага ошишини англатмайди.

Шу боис транспорт харажатлари, уларнинг маҳсулот таннархидаги улуши ва таъминот занжиридаги маржаларни мунтазам мониторинг қилиш муҳим. Харажатлар пасайишининг якуний нархларда акс этиши рақобат самарадорлигининг муҳим кўрсаткичи ҳисобланади.

Марказий Осиё учун транспорт йўлакларини диверсификация қилиш, муқобил етказиб бериш йўналишларини ривожлантириш ва логистика бозорида рақобатни кучайтириш устувор вазифалардан ҳисобланади. Жаҳон банкининг 2026 йил сентябрдаги тадқиқотига кўра, Транскаспий транспорт йўлагига инвестициялар ва савдо-логистика ислоҳотлари 2040 йилгача йўлакдаги савдони уч баробардан кўпроқ ошириши, ташиш вақтини икки баробар қисқартириши ва минтақа ЯИМини 3,3 фоизга ошириши мумкин.

Самарали логистика тизими ва рақобатбардош транспорт хизматлари бозор барқарорлигини таъминлаш, маҳсулотлар нархига ортиқча босимни камайтириш ҳамда истеъмолчилар манфаатларини ҳимоя қилишнинг муҳим омилларидан биридир.

Нажмите на кнопку ниже, чтобы прослушать текст Powered by GSpeech